دوچرخه سواري و ايرانگردي

سفر خرانق- چك‌چك- اردكان - 1

cyclotourism — Mon, 17 Nov 2008 17:54:34 GMT

آبان‌ماه سال قبل در سفري كوتاه سري هم به خرانق زده بوديم. آوازه اين روستاي زيباي كويري را شنيده بوديم و ديدن چند عكس در وبلاگي ناشناس اين علاقه را دوچندان كرده بود. گروهي بوديم كه براي كاري در زمينه موسيقي راهي يزد شده بوديم و من و دلارام بعد از پايان كار تصميم گرفتيم به خرانق برويم. داشتيم راه و چاه را از دوستان خوش‌لهجه يزدي مي‌پرسيديم كه دوستان ديگر هم يكي‌يكي به همراهي ما علاقه‌مند شدند و خلاصه تا چشم به هم زديم شده بوديم يك ميني‌بوس! همان روز موقع برگشت از خرانق به دلمان افتاد كه اين مسير را ركاب بزنيم؛ ضمن اينكه مي‌توانستيم چك‌چك و اردكان را هم در مسير بگنجانيم و همه چشم اميدمان به محسن سنايي بود تا راهنمايمان شود به "پير سبز"... و اين‌ها كه مي‌گوئيم برايمان برنامه واقعي بود و نه خواب و خيال... هرچند الان به افسانه و خيال‌بافي مي‌مانند بعد از آنكه محسن سنايي در آغوش "پير" براي هميشه آرام گرفت...

بايد در انتظار پايان كارهاي نيمه‌تمام مي‌مانديم كه در نوشته‌هاي قبل به آن اشاره کردیم... در تمام اين مدت انتظار در جستجوي همراهاني بوديم با شرايط يكسان تا اين مسير را با هم تجربه كنيم. تا پايان سال قبل با مجيد و آمنه رايزني‌هايي داشتيم... آن‌ها دنبال دوچرخه‌ مناسب مي‌گشتند و چند نمونه را هم ديده بودند و زير سر گذاشته بودند، اما در چند ماه اخير موضوع سربازي مجيد پيش آمد و شرايط تغيير كرد و خلاصه آنها نتوانستند با ما همراه شوند. مهدي و الهام استقبال كردند و دوچرخه‌ها را آماده مي‌كردند، اما به سزاي اعمالشان رسيدند (!) : خداوند هديه‌اي دوست‌داشتني در دامانشان گذاشت و براي رعايت حال مسافري كه تا چند ماه ديگر مي‌رسد، مجبور به دست‌كشيدن از سفر شدند! مرضيه و همسر به علت مشغله زياد نتوانستند همراه اين سفر شوند، و به اين ترتيب مهدخت هم نتوانست همراهمان شود. هر چند كه از همسفري با آنها در برنامه‌اي ديگر نااميد نيستيم.

به محسن و هدا پيشنهاد كرديم، پذيرفتند و خيلي زود دوچرخه‌هايشان را فراهم و آماده كردند و خلاصه چهارشنبه شب اصفهان را به قصد يزد ترك كرديم.

شرح مسيرها و اتفاقاتي كه براي دوچرخه‌سوار مي‌افتد هميشه مشابه است، مگر در حالت‌هاي خاص. از اين رو با صحبت كردن از مطالب بديهي حوصله‌تان را سر نمي‌بريم.

فقط بدانيد كه دوچرخه‌ها كمي اشكال و ايراد داشت كه ما را گاه‌ به گاه مجبور به توقف مي‌كرد: يا براي شل و سفت كردن پيچ‌ها، يا براي گرفتن آچاري با شماره غيرمنتظره از يك راننده كاميون، يا براي خريد پيچي با اندازه خاص كه قابل خوراندن به فلان جاي دوچرخه باشد و ... و خلاصه از اين قبيل حوادث كه خيلي هم غير مترقبه نيستند، خصوصاً هنگامي كه در زمان كم و با فوريت خاص دوچرخه‌ها آماده سفر شوند. بگذريم...

دو زوج دوچرخه سوار

cyclotourism — Sat, 18 Oct 2008 22:04:18 GMT

همان طور كه در مطلب قبلي نوشته بوديم، طی شهریور ماه، تنها ارتباط ما با عالم دوچرخه سواري و گردشگري ملاقات با دو زوج فرانسوي بود كه با "دوچرخه‌خواب" هايشان از ايران مي‌گذشتند تا به آسياي ميانه و احتمالاً چين بروند و خلاصه قصد داشتند اوراسيا را ركاب بزنند.

ما اول با لوئيك و كورين آشنا شديم... لوئيك متخصص انفورماتيك و كورين پرستار است. آن‌ها علاقه زيادي به ارتباط و گفت و شنود با مردم دارند و از اين كه مجبور شده بودند مسافتي را با اتوبوس طي كنند راضي نبودند... مي‌گفتند اين طور آدم نمي‌تواند مردم را ببيند و با آن‌ها رابطه برقرار كند.

ضمناً سايت نسبتاً كاملي دارند كه همه ريزه‌كاري‌هاي سفرشان را در آن نوشته‌اند، از هزينه‌ها و وسايل جانبي گرفته تا دلداري پدر و مادرهايشان در زمان دوري از آن‌ها! اين سايت به زبان فرانسوي است و ما در نسخه فرانسوي وبلاگ خود به آن لينك داده‌ايم.

..........................................

و اما زوج دوم، بنژامن و سيل‌وي ؛ ديدار ما با اين زوج بسيار كوتاه بود. ما فقط براي دقايقي آن‌ها را در راه‌آهن ديديم، هنگامي كه با قطار عازم مشهد بودند... هر دو مهندس مكانيك هستند و شركتي براي مشاوره در اين زمينه دارند. بار بسيار زيادي همراه داشتند (بيشتر از زوج قبلي) و پشت دوچرخه بنژامن، يك گاري كوچك مخصوص بسته بودند تا اضافه بار را در آن قرار دهند.

نكته جالب اين كه اين زوج سعي مي‌كردند الفباي فارسي را ياد بگيرند... كاغذي در دست بنژامن بود كه الفباي فارسي را روي آن برايشان نوشته بودند و صداي هر حرف جلوي آن به لاتين نوشته شده بود.

شهریور آنچنانی!!

cyclotourism — Thu, 18 Sep 2008 22:57:18 GMT

شهريورماه فصل پركاري بود. آنقدري كه فرصت سر خاراندن هم نداشتيم. البته من چند بار سرم را خاراندم، اما دلارام بيچاره در تلاش و تب و تاب بود، و خلاصه و خوشبختانه همه چيز به خير گذشت... توي اين مدت دوچرخه‌ها حسابي خاك خوردند، و ما نه تنها نتوانستيم سفري بدون دوچرخه هم برويم، بلكه حتي نتوانستيم خاطرات سفرهاي غير دوچرخه‌اي قبل را هم بنويسيم (ببين عمق فاجعه چقدر بوده!!)

اين پست را ،كه در شروع نيمه دوم مهرماه نوشته مي‌شود، عمداً در شهريورماه مي‌گذاريم تا يادمان بماند چه شهريور پُر شر و شوري بود...

شايد تنها فعاليت خاصي كه طي اين دوره (وراي تحصيل و سفرهاي كاري و معاش و ...) كرديم، ديدار با دو زوج دوچرخه‌سوار فرانسوي بود كه با فاصله زماني يكي دو هفته از يكديگر وارد ايران شده بودند، و قصد داشتند به طرف آسياي ميانه و چين بروند. البته گاه‌گاهي با آن‌ها در تماس هستيم و از حالشان كمابيش باخبريم. نكته جالب دوچرخه‌هايشان بود كه به اصطلاح "دوچرخه خواب" بودند. در اولين فرصت عكسي از اين دوستان در وبلاگ خواهيم گذاشت.

دوچرخه سواری در متون قدیم

cyclotourism — Wed, 20 Aug 2008 20:46:18 GMT

این رساله از دوچرخه سوار گمنام قرن هفتم هجری است که فقط چند برگ آن از آفت زمان محفوظ مانده و در اینجا عینا ً به حضور علاقه‌مندان به اين ورزش باستانی، پيشكش مي‌شود. اميد كه مقبول افتد.

...........................................................................

رساله در معرفت دوچرخه سواری

در ستایش خدای تعالی در ایجاد گردش

بدان که خدای تعالی اساس هستی بر چرخیدن نهاد و این حکما را معلوم است اعنی کسی را که کمتر مطالعه ای در علوم و فنون دارد که از ریزترین ذرات موجود در اتم که الکترون باشد و بر گرد پروتون می گردد تا کهکشان های عظیم که در مدارات عظیمه در گردشند همه و همه اساس بر چرخیدن دارند و بر طالب علم واضح است که اگر گردش زمین به دور خورشید نبود و نی گردشش به گرد خویش، آدمی تنوع فصول زیبا و تفاوت لیل و نهار را در نمی‌یافت، و نه از روشنی و گرمی روز او را بهره‌ای بود کامل، نی از سکوت و آرامش شب وی را حظی حاصل.

پس دوچرخه سوار باید که در مفهوم چرخ بیندیشد و آنرا بدیهی نداند، و گردش آن را مثالی داند بر عالم عظما و تا چرخ می‌چرخد بداند که لطفی با اوست و هستی را از چرخ خویش قیاس گیرد و بداند که همه بر همین منوال است و همچنان که گردش چرخ دوچرخه ممکن است وی را تکرار در نظر آید، اما در حقیقت دوچرخه هر لحظه در مکانی تازه باشد، چرخش چرخ روزگار را نیز اساس بر بدعت و تازگی است و هر گردش چرخ وی نشانه ای تواند بود بر فیضی که از گرداننده بر گردنده تفویض می شود.

فصل در ابداع دوچرخه

در ابداع دوچرخه اقوال مختلف است و عموم ابداع آن را به حکمای فرنگ منسوب می کنند و گویند که هر جزیی از آن را به نشانه ای بکار بسته اند و چرخ عقب نشان از چرخ هستی است در عالم مثال و معنا و چرخ جلو چرخ عالم محسوس است و تا چرخ عالم مثال نگردد چرخ این عالم ذره ای نچرخد و باد که در تیوپ کنند نمایانگر آن است که هستی را اساس بر باد است و خواجه رحمه الله الیه در این معنی سروده است؛ بیت: بیا که قصر امل سخت سست بنیاد است / بیار باده که بنیاد عمر بر باد است. و چون دوچرخه سوار بر دوچرخه خویش در حرکت باشد نباید غافل باشد که هستی و سلامت و اساس او بر باد است. و فرمان نشانه اختیار است تا خود به راست و چپ منحرف می شوی یا راه راست را برمی گزینی؛ و بدان بدانجا می روی که خود خواسته ای. و زین که بر آن نشسته ای نشانه است مر عالم خاکی را که در آن به تو امکان استقرار داده‌اند تا سیر کنی، و راحتی و عذاب در اندازه هم در کار تو کرده اند، و بر این زین که نشسته ای بدان که باید شکرگزار باشی که راحتی و سکون را بر این چرخ دوار بر تو ارزانی داشته اند. و باربند که بر دوچرخه نهاده اند نشان از توبره است تا خود چه توشه در این راه با خود همراه می کنی، و کدام لطف را در این باربند به بنده ای از بندگان خدا می رسانی، و کدام ظلم و فساد و تباهی را در آن جابجا می کنی. و الاخر بدنه دوچرخه که مثال حکمت و رای توست تا چگونه جایگاه خویش و نظام هستی را درمی‌یابی و به چه رو این همه با هم مرتبط می‌سازی و بکار می‌گیری.

فصل در بزرگان این فن

گويند اول كس كه بر دوچرخه نشست و طريقي كوتاه با آن پيمود حكيم الهي افلاطون بود رحمة‌الله و مورخين بر اين نظرند كه هم او اولين سايكل‌توريست بود كه براي ديدار از حكماي شرق با دوچرخة ابداعي خويش به ديار فلسطين و شامات رهسپار شد و گويند شش سال در ممالك شرق بچرخيد و هيچ پنچر نشد، والله اعلم با‌الصواب. و دوم از حكيمان كه آن را بكار بست ارسطو بود كه افزودن ميل و رغبت دانشجويان را سوار بر دوچرخه به آكادمي مي‌رفت و هم او را واضع علم محيط زيست دانسته‌اند. و ديگر معلم ثاني حكيم ابو نصر فارابي روحي فداء بود كه از بيم مسخره‌ي خلق روز به صحرا نمي‌شد و شب‌ها حوالي منزلگاه خويش چند دوري با دوچرخه مي‌زد و او نخستين كس است كه ضرورت دينام را حسب حال خويش دريافت، اما مقرر نبود تا بشر در آن عصر بر علوم غريبه و مغناطيس تسلط يابد. ديگر ابوعلي سينا مولف قانون و شفاست كه براي سركشي به بيماران از دوچرخه بهره مي‌گرفت و گويند كوسي بر دوچرخه بسته بود تا به هنگام عجله با به صدا درآوردن آن خلق مسير را خالي كنند و اكثر مورخين بر اين نظرند كه خود اولين آمبولانس دوچرخه‌ي حكيم بوعلي بوده است رحمةالله اليه.

افق بي انتها

cyclotourism — Sat, 12 Jul 2008 22:11:51 GMT

روزي اين نوشته را شروع كردم، اما همينطور نيمه تمام ماند... چون هنوز ياد محسن در حوالي وبلاگ‌هاي دوستان دوچرخه‌سوار است، و در اين مطلب هم اشاره‌اي به او كرده بودم، دوست دارم الان همين طور نيمه كاره توي وبلاگ بگذارمش:

امور دنیا به طرز عجیبی در هم تنیده است تا جایی که ممکن است هر چیزی از هر جایی و در هر موقعیتی با نقطه ای به ظاهر نامربوط در جایی دیگر و دارای موقعیت دیگر مرتبط شود. ساختار اجتماع، به هر شکل که باشد، جایگاهی برای افراد گوناگونش دارد و ما طبق عادت هر کس را در جای خودش انتظار داریم و در غیر این صورت متعجب می شویم. حتماً بارها این جمله را شنیده اید که خطاب به کسی یا پشت سرش می گویند:"تو را چه به این حرف ها؟! کار خودت را بکن!!" مثلاً وقتی بقال محل در خصوص سیاست خارجی نظر می دهد، یا نانوا از علم زیست شناسی یا زمین شناسی سخن می گوید.

سنت اگزوپری در جایی می گوید:"حرفه آدمی را با هستی مرتبط می کند". هم او مثال می زند که کشاورز با نوک خیشش رازهایی از هستی را درمی یابد و برملا می کند، و خلبان هستی را از ورای هواپیمایش لمس می کند؛ و در نهایت هر انسانی از رهگذر حرفه خویش با مسایل اساسی زندگی بشر دست به گریبان می شود.

در کشور ما دوچرخه سواری ممکن اسن حرفه محسوب نشود، چون مثلاً مانند کشور هند کسی با دوچرخه مسافرکشی نمی کند، و حتی خرید و گردش در شهر هم با این وسیله متداول نیست. اما همین دوچرخه سواران غیر حرفه ای از ورای دو چرخ گردان خویش دنیای پیرامون را می کاوند. هیچ عجیب نیست که دوچرخه سواری با سیاست درگیر شود، چرا که سیاست نیز به اقتضای حال با دوچرخه سواری سر و کار دارد؛ مثلاً کاندیدایی که با وعده و وعید اجازه دوچرخه سواری به خانم ها نام خود را بر سر زبان ها می اندازد و جنجال تبلیغاتی برپا می کند.

جعفر و نسیم با دوچرخه به دنبال شناخت اقوام و ملل هستند و در واقع در این آینه خود را می شناسند؛ همان طور که محسن دست از سر کویر برنمی دارد (و تقصیر ندارد، چرا که کویر دست از سرش برنمی دارد) و خود را در آن خلوت و سکوت بی مانند می جوید و ذهنش را به افق بی انتها پرواز می دهد؛ همان طور که یکی برای احقاق حقوق انسانی همنوعش دور دنیا را رکاب می زند، و دیگری برای پاسداشت میراث بشری؛ و همان طور که نیرویی سعید سعیدی را به قونیه می کشاند و می کند آنچه باید بکند؛ و چه ایرادی دارد که نه سجاده نشین، که "دوچرخه سوار" باوقاری باشی و بازیچه کودکان کوی گردی ؟ ...

باز هم دير شد...

cyclotourism — Fri, 27 Jun 2008 20:38:34 GMT

فرصت‌ها از دست مي‌روند. نبايد منتظر ماند. روزگار سرش را زير انداخته و كار خودش را مي‌كند. اگر امروز فكر انجام كاري در سرت مي‌افتد، همين امروز وقت انجام آن است. وگرنه يك روز كليك مي‌كني و مي‌بيني كه جز باد در دستت نيست. مثل من كه هر از گاهي نگاهي به يكي از لينك‌هاي سمت چپ وبلاگ مي‌اندازم و روي اسم كسي كه دلم بيشتر برايش تنگ شده كليك مي‌كنم...

اين روز و روزگار به دلتنگي هم نمي‌شود اعتماد كرد؛ انگار باتري ساعتش خوابيده است، يا قصد آزار دارد، يا مي‌سنجدم، يا... خلاصه نمي‌دانم چه غلطي مي‌كند كه من چند روز ديرتر مي‌رسم.

مي‌دانم كه حتي در اين دنياي بي‌روح اينترنت هم همه چيز حساب و كتاب خودش را دارد. بين لينك تا لينك فرق است، بين كليك تا كليك هم فرق است؛ مي‌خواهم بگويم كه اگر من اينجا لينك او را بدهم و شما كليك كنيد، همان صفحه مي‌آيد، ولي شما از آن همان پيامي را نخواهيد گرفت كه من مي‌گيرم.

باور نمي‌كنيد؟ روي لينك "محسن، دوچرخه سوار ماجراجو" در سمت چپ همين صفحه كليك كنيد... مي‌دانم؛ خيلي دير است؛ خيلي دير...

پيشتر در جايي نوشته بودم: "واقعيت اين است كه دير نمي‌شود، دير مي‌كنيم"

هنوز هم همين است...

جعل پيشينه

cyclotourism — Thu, 05 Jun 2008 09:47:34 GMT

اين هم سندي از سنه‌ي 1309 تا بدانيد كه ما دوچرخه‌سواري با پيشينه‌ايم!! البته دلارام هم در آن زمان دوچرخه سواري مي‌كرد، اما به صورت غير قانوني، چون دوچرخه سواري زنان تكليفش مشخص نبود (مثل همين الان!). ما از دلارام هم در آن دوره عكسي داريم كه هر وقت پيدا شد توي وبلاگ مي‌گذاريم.

اي... اي... يادش به خير... اون زمان دوچرخه‌سواري كلي آداب و تشريفات داشت، بايد گواهينامه مي‌گرفتي، اداره‌ي نظميه تأييد مي‌كرد، الصاق عكس داشت... اي داد از پيري!!!

اي... داد و بيداد از دست روزگار... اون روزها تهران را با "ط" مي‌نوشتيم، به وسايل نقليه مي‌گفتيم وسائط ناقله! به دوچرخه سوار هم مي‌گفتيم راكب! كجايي جووني كه يادت به خير!

يادمه گواهينامه‌ي مخصوص اصفهان چاپ نمي‌شد و همون طهران را روش خط مي‌كشيدن و كنارش مي‌نوشتن اصفهان، چون اون قدري دوچرخه‌سوار توي اصفهان نبود كه ارزش چاپ يك فرم اضافه رو داشته باشه! راستي، هر دوچرخه‌سواري شماره مخصوصي داشت كه چهار رقمي بود... شماره‌ي من 3460 بود.

حالا هر بچه‌ي فسقلي، يه دوچرخه‌ي دنده‌اي و كمك‌فنر دار و فلان و بهمان سوار مي‌شه و تو كوچه و خيابون ويراژ مي‌ده!!

به قول شاعر : جووني هم بهاري بود و بگذشت...

نوراله

cyclotourism — Sat, 10 May 2008 23:57:18 GMT

هر كلمه و هر اسمي مي‌تواند مورد توضيح و تفسير قرار گيرد و اسم وبلاگ ما هم از اين قاعده مستثني نيست. راستش ما هنگام انتخاب اسم حساسيت زيادي به خرج داديم تا اسمي بگذاريم که محدودمان نكند و قابل تفسير باشد! به همين دليل اسم وبلاگ را مثلاً "ايرانگردي با دوچرخه" نگذاشتيم، و گذاشتيم :"دوچرخه سواري و ايرانگردي" براي اين كه اگر روزي روزگاري مثل امروز سفرهاي با دوچرخه‌مان محدود شد، باز جايي براي نوشتن داشته باشيم! و مي‌بينيد كه اين "و" خيلي خيلي مهم است!!

ما در اقدامي سريع و بدون برنامه‌ريزي قبلي سفر كوتاهي به خوزستان كرديم، كمتر از 48 ساعت؛ و البته تمام اين مدت را در اهواز بوديم. خيلي حيف شد كه نتوانستيم با همسايه عزيز وبلاگمان جناب آقاي قلمي ديداري كنيم...

اين سفر از چند جهت بر ما تأثير گذاشت. اول اين كه براي جشن حنابندان دوست عزيزي مي‌رفتيم كه مجلس زيبايش را به ساز و دهل (سرنا و دهل) بختياري آراسته بود و تلاش مي‌كرد نشان دهد چندين سال زندگي در اروپا نتوانسته ارتباط عميق فرهنگي‌اش با قوم و قبيله را از او بستاند.

توشمال [۱] مي‌نواخت و همه را به رقص در‌آورده بود، حتي ما كه رقص زيباي "سه پا" را نمي‌دانستيم، دوست داشتيم موجشان بيايد و در برمان بگيرد. نوراله خيلي دوست داشتني و بي‌تكلف است. وقتي در سرنا مي‌دمد، وقتي چشم‌هايش را مي‌بندد و لپ‌هايش بيرون مي‌زنند، يا هنگامي كه با مهر و محبت به عروسك‌هاي رقصانش مي‌نگرد، انگار دارد خودش را، هستي‌اش را در ساز مي‌كند و در طبق اخلاص تقديم آن‌ها مي‌كند. مي‌گويم عروسك، چون او مانند عروسک گردانی كه با بند‌هايي نامرئي عروسك‌هايش را هدايت مي‌كند، با صداي سازش جمع را به رشته‌اي در مي‌آورد و مي‌چرخاند؛ رشته‌اي كه سر ديگرش زير انگشتان تكيده و بي‌قرار اوست.

دوم اين كه ما دو دوست قديمي را بعد از سال‌ها مي‌ديديم و اين حكايت غريبي است. خيلي چيزها با مرور زمان تغيير مي‌كنند و باز در چشم دوست كه مي‌نگري، به كلامش كه گوش مي‌سپاري، انگار هيچ چيز تغيير نكرده است، هر چند كه در ظاهر هيچ شباهتي بين امروز او و امروز من و تو، و گذشته‌ي بسيار گذشته‌ي ما نيست.

و سوم اين كه ديدار خوزستان هر بار دوست داشتني است، اما درد‌آور است و اين درد ناگزير... خوزستان دايه است؛ نه، مادر است! مادري كه هر بار به سراغش مي‌روي پير تر شده، و از كارافتاده‌تر... در خيابان كه قدم مي‌زني، چهره مردم كوچه و بازار را كه مي‌بيني، امكانات سطح شهر را كه با ديگر مراكز استان‌ها قياس مي‌كني، كار و زحمت در هواي طاقت‌فرساي تابستان (و حتي از نيمه‌ي بهار به بعد) كه در نظرت مي‌آيد... به موازات همه‌ي اين‌ها نمي‌تواني از ياد ببري كه چه بخشي از درآمد كل كشور از دست و بازوي همين مردم تأمين مي‌شود.

هر بار موقع خداحافظي از خوزستان، اين بيت از سايه را برايش مي‌خوانم:

"دگر بارت چو بينم شاد بينم

سرت سبز و دلت آباد بينم"...

[1] - بختياري‌ها به نوازندگان‌شان توشمال مي‌گويند.

حاشیه زاینده رود

cyclotourism — Thu, 17 Apr 2008 22:29:18 GMT

در تعطيلات نوروز فرصتی دست داد تا در حاشيه زاينده‌رود چند ساعتی رکاب بزنيم؛ جای همه دوستان خالی. در واقع از شرق اصفهان (پل بزرگمهر) تا غرب آن (بيشه ناژوان) رفتيم و برگشتيم. اين مسير در شهر از ميان بوستان‌های حاشيه زاينده رود می‌گذرد، و در حومه شهر و بيشه ناژوان داراي مسيرهاي آسفالت و خاكي است. هر چند زاينده‌رود در تمامی مسيرش، از زاگرس تا باتلاق گاوخونی، ديدنی است، اما در قسمت بيشه ناژوان مناظر بسيار زيبا و بکری را در چند کيلومتری مرکز شهر اصفهان به نمايش گذاشته است. اگر روزی روزگاری گذرتان به اصفهان افتاد، از گرد و گشت در اين منطقه غافل نمانيد.

زايش جوانه ها

cyclotourism — Wed, 19 Mar 2008 12:03:18 GMT

آخرين خبر اين كه

در چوب‌هاي خوش‌آهنگ

زايش جوانه‌هاست.